భగవద్గీతలో శ్రీకృష్ణుడు అర్జునుడికి చూపించిన విశ్వరూపం వెనుక లోతైన ఆధ్యాత్మిక భావన ఉంది. విరాట్‌ పురుషుడికి వేయి తలలు, కళ్లు, పాదాలు ఉన్నాయని చెప్పడం వెనుక అర్థం ఏమిటి? పురుషసూక్తం ఈ విశ్వరూప భావనను ఎలా వివరిస్తుందో తెలుసుకుందాం.
Lord Krishna Vishwaroop Darshan: విశ్వరూపం అంటే భగవద్గీతలో శ్రీకృష్ణుడు అర్జునుడికి చూపించిన దివ్యరూపం. అర్జునుడిలో ఉన్న సందేహాలను తొలగించి, విశ్వ స్వరూపాన్ని అర్థం చేసుకునేలా చేయడానికి శ్రీకృష్ణుడు ఈ రూపాన్ని ప్రదర్శించాడు. ఈ విశ్వరూపం ద్వారా ప్రకృతిలోని సమస్త జీవరాశులు, శక్తులు, సృష్టి రహస్యాలు భగవంతుని స్వరూపంలోనే ఇమిడి ఉన్నాయని వివరించినట్లు భావిస్తారు.
భగవంతుడిని కేవలం ఒక వ్యక్తి రూపంలో మాత్రమే చూడకూడదు. ప్రకృతిలోని సత్వ, రజో, తమో గుణాల పరిణామాలతో ఏర్పడిన ఈ విశ్వమంతా దైవశక్తి వ్యక్తీకరణగా భావించవచ్చు. ఈ విశ్వతత్త్వాన్ని అర్జునుడికి అర్థమయ్యేలా చూపించడమే శ్రీకృష్ణుడి విశ్వరూప దర్శనం వెనుక ఉన్న ప్రధాన ఉద్దేశంగా చెప్పవచ్చు.
ఈ భావనకు ఋగ్వేదంలోని పురుషసూక్తం కూడా దగ్గరగా ఉంటుంది. మనం అనేక ఆలయాల్లో పూజలు, అర్చనలు నిర్వహించే సమయంలో వినిపించే ఈ సూక్తం ‘సహస్రశీర్షా పురుషః’ అనే పదాలతో ప్రారంభమవుతుంది. ఇందులో విశ్వమంతటినీ ఒకే మహాపురుషుడి స్వరూపంగా భావించి వర్ణించారు. ఈ మహాపురుషుడినే విరాట్‌ పురుషుడిగా పేర్కొంటారు.
విరాట్‌ పురుషుడికి వేయి తలలు, వేయి కళ్ళు, వేయి పాదాలు ఉన్నాయని వర్ణించడం వెనుక ప్రత్యేకమైన అర్థం ఉంది. ఇక్కడ వేయి అనే సంఖ్యను అక్షరాలా తీసుకోకూడదు. లెక్కించడానికి వీలులేనంత అపారమైన, అనంతమైన విస్తృతిని సూచించడానికి ఈ పదాన్ని ఉపయోగించారు. అంటే సృష్టిలోని ప్రతి జీవి, ప్రతి అవయవం, ప్రతి ఇంద్రియం ఆ విరాట్‌ స్వరూపంలో అంతర్భాగమేనని ఈ భావన తెలియజేస్తుంది.
ఈ దృష్టిలో చూస్తే, సృష్టిలో ఇప్పటివరకు పుట్టిన జీవులు, ప్రస్తుతం జీవిస్తున్న ప్రాణులు, భవిష్యత్తులో జన్మించబోయే జీవరాశులు సైతం ఆ విశ్వరూపంలో భాగాలే. మన శరీరంలో కోట్లాది జీవకణాలు నిరంతరం పుడుతూ, నశిస్తూ ఉన్నట్లే, విశ్వమనే విస్తారమైన దైవస్వరూపంలోనూ జీవరాశుల ఆవిర్భావం, లయం నిరంతరం కొనసాగుతుంటాయని ఈ భావనను అర్థం చేసుకోవచ్చు.
అంటే మనకు తెలిసినవారైనా,
తెలియనివారైనా, మిత్రులైనా, శత్రువులైనా.. సృష్టిలోని ప్రతి జీవి ఆ విరాట్‌ స్వరూపంలో అంతర్భాగమే. ఈ విధంగా విశ్వరూప దర్శనం అనేది కేవలం శ్రీకృష్ణుడి దివ్యరూపాన్ని చూడటమే కాకుండా, సమస్త విశ్వాన్ని ఒకే దైవస్వరూపంగా దర్శించే ఆధ్యాత్మిక దృష్టిని కూడా తెలియజేస్తుంది.
