హిందూ సంప్రదాయంలో శరత్ పౌర్ణమికి విశేష ప్రాధాన్యం ఉంది. శరద్ పూర్ణిమగా పిలిచే ఈ పర్వదినాన చంద్రుడిని ఆరాధించడం, వెన్నెల్లో పాలు లేదా పాయసం ఉంచి లక్ష్మీదేవికి నైవేద్యంగా సమర్పించడం ఆనవాయితీ. ఈ ఆచారాల వెనుక ఉన్న ఆధ్యాత్మిక విశ్వాసాలు, పూజా విశేషాలు తెలుసుకుందాం.
శరద్ పూర్ణిమ, ఆదివారం, అక్టోబర్ 25, 2026
శరద్ పూర్ణిమ రోజున కృష్ణ దశమి చంద్రోదయం – 05:31 PM
పూర్ణిమ తిథి ప్రారంభం – అక్టోబర్ 25, 2026న 02:25 AM
పూర్ణిమ తిథి ముగింపు – అక్టోబర్ 26, 2026న 12:11 AM
శరత్ పౌర్ణమి | హిందూ సంప్రదాయంలో పౌర్ణమి తిథికి ప్రత్యేక స్థానం ఉంది. ముఖ్యంగా ఆశ్వయుజ మాసంలో వచ్చే శరత్ పౌర్ణమిని కోజగిరి పౌర్ణమి అని కూడా పిలుస్తారు. ఈ రోజున చంద్రుడిని ఆరాధించడం, లక్ష్మీదేవికి ప్రత్యేక పూజలు నిర్వహించడం, వెన్నెల్లో పాలు లేదా పాయసం ఉంచి ప్రసాదంగా స్వీకరించడం అనేక ప్రాంతాల్లో ఆచారంగా కొనసాగుతోంది.
చంద్రుడి ఆరాధనకు ఎందుకంత ప్రాధాన్యం?
పురాణ విశ్వాసాల ప్రకారం, శరద్ పూర్ణిమ రాత్రి చంద్రుడు తన పదహారు కళలతో సంపూర్ణంగా ప్రకాశిస్తాడని చెబుతారు. ఈ రాత్రి చంద్రకిరణాల నుంచి అమృతం కురుస్తుందని భక్తులు విశ్వసిస్తారు. అందుకే చంద్రుడిని దర్శించుకోవడం, వెన్నెల్లో కొంతసేపు గడపడం, భగవంతుడిని స్మరించుకోవడం ఈ పర్వదినంలో ముఖ్యమైన ఆచారాలుగా భావిస్తారు.
వెన్నెల్లో పాలు, పాయసం ఎందుకు ఉంచుతారు?
శరత్ పౌర్ణమి రోజున పాలు, బియ్యం, చక్కెరతో తయారుచేసిన పాయసం రాత్రివేళ వెన్నెల పడే ప్రదేశంలో ఉంచుతారు. చంద్రకిరణాల వల్ల అవి పవిత్రమవుతాయని సంప్రదాయ విశ్వాసం. అనంతరం లక్ష్మీదేవికి నైవేద్యంగా సమర్పించి, కుటుంబ సభ్యులు ప్రసాదంగా స్వీకరిస్తారు. ఈ ఆచారం ప్రకృతిని దైవస్వరూపంగా భావించి ఆరాధించే భారతీయ సంస్కృతికి ప్రతీకగా నిలుస్తుంది.
చంద్రకాంతికి ఆరోగ్య ప్రయోజనాలు ఉన్నాయా?
ఆయుర్వేద సంప్రదాయంలో శరదృతువులో పిత్తం పెరిగే అవకాశం ఉంటుందని భావిస్తారు. ఈ నేపథ్యంలో పాలు వంటి ఆహార పదార్థాలను తీసుకోవడం గురించి సంప్రదాయ వైద్య విశ్వాసాలు ప్రస్తావిస్తాయి. అలాగే ప్రశాంతమైన వాతావరణంలో వెన్నెలను ఆస్వాదించడం మానసిక విశ్రాంతికి తోడ్పడవచ్చు.
శరత్ పౌర్ణమి నాడు లక్ష్మీదేవిని ఎందుకు పూజిస్తారు?
ఈ పండగని శరత్-పూర్ణిమ, కొజాగరాత్రిపూర్ణిమ, కాముడిపున్నమి అని కూడా అంటారు. ఈరోజు రాత్రి లక్షీదేవి ఆకాశమార్గంలో తిరుగుతూ ఈ రాత్రి ఉపవాసముండి భక్తితో మేల్కొని తనను పూజిస్తారో వారికి అష్టఐశ్వర్యాలు ప్రసాదిస్తుందని భక్తుల నమ్మకం. హిందువులు ముఖ్యంగా మహారాష్ట్ర, గుజరాత్, తెలంగాణ రాష్ట్రాలవారు ఈపండుగ జరుపుకుంటారు. ఈ రోజు దేవాలయాలలో.. ఇంటిలో కూడా రాత్రి వేళ పాలల్లో చంద్రుడుని చూసి తరువాత ఆ పాలను ప్రసాదంగా స్వీకరిస్తారు. ఈ సందర్భంగా భక్తులు ఇళ్లను శుభ్రం చేసి, దీపాలు వెలిగించి, లక్ష్మీదేవికి పూజలు నిర్వహిస్తారు. కొందరు జాగరణ చేస్తూ భజనలు, నామస్మరణలో పాల్గొంటారు. కుటుంబ సభ్యులతో కలిసి పాలు లేదా పాయసాన్ని ప్రసాదంగా స్వీకరిస్తారు.
మొత్తంగా, కోజగిరి పౌర్ణమి చంద్రుడి ఆరాధన, లక్ష్మీదేవి పూజ, ప్రకృతితో ఆధ్యాత్మిక అనుబంధాన్ని చాటిచెప్పే పర్వదినం. భక్తిశ్రద్ధలతో ఈ పండుగను జరుపుకోవడం ద్వారా మనసుకు ప్రశాంతత, కుటుంబంలో ఆధ్యాత్మిక వాతావరణం కలుగుతాయని భక్తులు విశ్వసిస్తారు.
